Demokrasi Nedir, Nasıl ve Nereye Götürülür?

Kendilerinden başka herkese demokrasi götürmeye yemin etmiş Amerikalıların hamisi İngilizlerin, Orta Asya’da politikalarının devamlılığını sağlamak için ve de Rusların Hindistan’a ilerlemesinin önüne geçmek adına Osmanlı hilafetinden yararlanmaya yönelik birtakım girişimleri olmuştu.

Mostar Dergisi Şubat 2015 Kapak

Kapak  – Mehmet Erikli 

Başlığı takip eden ve önünüze düşüreceğim birkaç tanımla konu daha çok çözümsüz kalacağı için bu işe hiç girmeye niyetim yok. Tanımsız, sade bir yazı olsun. Tanımlar zaten herkeste mevcut. Demokrasi nedir? Sadece soruyu sorup bırakıyorum. Peki, bu demokrasi nasıl ve nereye taşınır? Bunu da şimdilik sorup bırakıyorum. Fakat sonrasında dönüp anlamaya çalışacağımız, tartışacağımız, ana kısmı oluşturacağı için cevapsız bırakmayacağız. Bir de bu demokrasinin ilerisi ve gerisi diye de bir şey var. Söz gelimi bizdeki bazı politikacılar İngiltere’den yahut Fransa’dan bahsedecekken ileri demokrasi vurgusunu özellikle yapıyorlar. Sizce niye?

Eski Düşman İngiliz

Sultan Abdülhamid’in, İngiliz sömürgesi olan Hint için öne sürdüğü bir öngörüsü vardı. Özetle şunu söylemişti:  “Almanya, Rusya ve Fransa Transvaal’deki Boer Savaşı sırasında benim sözümü dinlemiş ve yardım teklifimi kabul etmiş olsalardı, Hindistan’daki hayalî İngiliz kalesini yıkabilirlerdi. Ne yazık ki bu fevkalade fırsattan kimse yararlanamamıştır. Fakat birgün gelecek, Hintliler İngiliz boyunduruğunu kıracaklar, kendilerini zulüm ve baskıdan kurtaracaklardır. Milyonlarca nüfusu olan Hindistan kendisini ezen birkaç bin İngilizi, bunu gerçekten arzu ettiği an, yurdundan kovacaktır.” Sultan’ın bu sözleri her ne kadar has dairede söylenmiş olsa da kulağı kesik İngiliz’in yeraltına bile tıktığı bazı ajanları vardı ve onlar sayesinde, bir sonraki hamleyi rahatlıkla oynayabiliyordu. Sultan’a ait bu görüşleri pırrrr deyip efendisine uçuruveren, Abdulhamid’in en eski ve en güvenilir adamlarından biri olan Hacı Ali Paşa, rüşvet karşılığı bu adi bile denemeyecek alçaklığı kabul etmiş, sarayda bir İngiliz casusu olarak fink atmayı seçmişti. Tahsin Paşa’nın “Yıldız Hatıraları”na bakılıp ayrıntılı bilgi edinilebilir.

Yazının devamı; Mostar Dergisi Şubat 2017 sayısında.